edebiyat etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
edebiyat etiketine sahip kayıtlar gösteriliyor. Tüm kayıtları göster
18 Nisan 2014 Cuma
Gabriel Garcia Marquez'den Veda Mektubu
Gabriel José de la Conciliación García Márquez (6 Mart, 1927) Kolombiyalı yazar, romancı.
1927’de Kolombiya'nın Aracataca kentinde doğdu. Büyükannesiyle büyükbabasının evinde ve teyzelerinin yanında büyüdü. Başkent Bogota’daki Kolombiya Ulusal Üniversitesi’nde başladığı hukuk ve gazetecilik öğrenimini yarım bıraktı. 1940’lardan başlayarak uzun yıllar gazetecilik yaptı. Öykü yazmaya 1940’ların sonlarında başladı.
Yayınlanan ilk önemli yapıtı Yaprak Fırtınası idi. 1961 de yayınlanan Albaya Mektup Yazan Kimse Yok adlı romanını, Hanım Ana’nın Cenaze Töreni(1962) adlı öykü kitabı ve Kötü Saatte(1962) izledi. Yazar en tanınmış romanı Yüzyıllık Yalnızlık’ı(1967) Meksika’ya ilk gidişinde yazdı. Yüzyıllık Yalnızlık’taki bir bölümden etkilenerek yazdığı öykülerini İyi Kalpli Erendina(1972) adlı kitapta toplayan yazar daha sonra sırasıyla Mavi Bir Köpeğin Gözleri (1972), Başkan Babamızın Sonbaharı (1975), Kırmızı Pazartesi (1981), Kolera Günlerinde Aşk (1985), Labirentindeki General (1989) yayınladı.
Gabriel Garcia Marquez'in ölmeden az önce tüm insanlığa hediye gibi bıraktığı Veda Mektubu
"Tanrı bir an için paçavradan bebek olduğumu unutup can vererek beni ödüllendirse, aklımdan geçen her şeyi dile getiremeyebilirdim, ama en azından dile getirdiklerimi ayrıntısıyla aklımdan geçirir ve düşünürdüm. Eşyaların maddi yönlerine değil anlamlarına değer verirdim. Az uyur, çok rüya görür, gözümü yumduğum her dakikada, 60 saniye boyunca ışığı yitirdiğimi düşünürdüm. İnsan aşktan vazgeçerse yaşlanır. Başkaları durduğu zaman yürümeye devam ederdim. Başkaları uyurken uyanık kalmaya gayret ederdim. Başkaları konuşurken dinler, çikolatalı dondurmanın tadından zevk almaya bakardım. Eğer Tanrı bana birazcık can verse, basit giyinir, yüzümü güneşe çevirir, sadece vücudumu değil, ruhumu da tüm çıplaklığıyla açardım. Tanrım, eğer bir kalbim olsaydı nefretimi buzun üzerine kazır ve güneşin göstermesini beklerdim. Gökyüzündeki aya, yıldızlar boyunca Van Gogh resimleri çizer, Benedetti şiirleri okur ve serenatlar söylerdim. Gözyaşlarımla gülleri sular, vücuduma batan dikenlerinin acısını hissederek dudak kırmızısı taç yapraklarından öpmek isterdim. Tanrım bir yudumluk yaşamım olsaydı… Gün geçmesin ki, karşılaştığım tüm insanlara onları sevdiğimi söylemeyeyim. Tüm kadın ve erkekleri, en sevdiğim insanlar oldukları konusunda birer birer ikna ederdim. Ve aşk içinde yaşardım. Erkeklere, yaşlandıkları zaman aşkı bırakmalarının ne kadar yanlış olduğunu anlatırdım. Çünkü insan aşkı bırakınca yaşlanr. Çocuklara kanat verirdim. Ama uçmayı kendi başlarına öğrenmelerine olanak sağlardım. Yaşlılara ise ölümün yaşlanma ile değil unutma ile geldiğini öğretirdim. Ey insanlar! Sizlerden ne kadar da çok şey öğrenmişim. Tüm insanların, mutluluğun gerçekleri görmekte saklı olduğunu bilmeden, dağların zirvesinde yaşamak istediğini öğrendim. Yeni doğan küçük bir bebeğin, babasının parmağını sıkarken aslında onu kendisine sonsuza dek kelepçeyle mahkûm ettiğini öğrendim. Sizlerden çok şey öğrendim. Ama bu öğrendiklerim pek işe yaramayacak. Çünkü hepsini bir çantaya kilitledim. Mutsuz bir şekilde… Artık ölebilir miyim?"
Etiketler:
edebiyat,
Gabriel Gacia Marquez,
mektup
17 Nisan 2014 Perşembe
Alper Canıgüz ile Edebi Kazılar
Kahkahalarla ağlatan ve hıçkırıklarla güldüren kitapların yazarı olarak anılmak isteyen Alper Canıgüz’ün ilk kitabı 2000 yılında “Tatlı Rüyalar / psiko-absürd romantik komedi” adıyla yayımlandı. Diğer kitaplarını dörder yıl arayla Oğullar ve Rencide Ruhlar, Gizliajans, Cehennem Çiçeği ismiyle okurlarıyla buluşturan Canıgüz, “Çocukluğum Acıbadem´in çeşitli mahallelerinde, uydurduğum hikayeleri arkadaşlarıma anlatarak geçti. Kalan zamanlarımda da mahalle savaşlarına katılıyordum. Zannediyorum yalancı ve kötü huylu oluşum bundan ileri gelmektedir. 1980´de Dârüşşafaka´ya girdim. Orada, fazla konuşmak zayıf biri olduğunuzu düşündürebileceğinden hikayelerimi anlatmayı bırakıp yazmaya başladım. Bir ara Franz Kafka isimli şahsiyetin benim kadar iyi uydurabildiğini fark edip küçük bir hayal kırıklığı yaşadım. Ama çabuk toparlandım. Ne de olsa ben daha gençtim ve o ölmüştü. Boğaziçi Üniversitesi´ndeki Psikoloji eğitimim bana Japon bıldırcınlarından pek de akıllı sayılamayacağımızı öğretti. Otuz yaşına geldiğimde, başladığım bir romanı nasıl olduysa bitirebildim: “Tatlı Rüyalar, psiko-absürd romantik komedi.” diyerek kendini tanımlıyor.
17 Ekim 2013 Perşembe
2013 yılı Man Booker Roman Ödülü
Man Booker Roman Ödülü, 28 yaşındaki Yeni Zelandalı yazar Eleanor Catton’a verildi. Catton, edebiyat dünyasının prestijli ödülünü kazanan en genç isim oldu.
2013 yılı Man Booker Roman Ödülü'nü bu yıl 28 yaşındaki Eleanor Catton kazandı.
Catton, "The Lumınaries" adlı romanıyla prestijli ödülü kazanan en genç isim oldu.
Henüz ikinci romanıyla bu başarıyı yakalayan Catton, ödülünü Cornwall Düşesi Camilla'dan aldı.
80 bin dolarlık para ödülünün de sahibi olan genç yazar, teşekkür konuşmasında edebiyat dünyasının gördüğü ticari baskıya değindi.
Catton, “Yayıncıların rekabetin yüksek olduğu bu dünyada ayakta kalmak için ticari baskı hissettiğinin farkındayım. Bana böylesi bir baskıyı yansıtmayan yayıncılarıma çok teşekkür ederim” dedi.
Bu yıl son kez İngiliz Milletler Topluluğu vatandaşı yazarlara verilen Man Booker Roman Ödülü 2014'ten itibaren hangi ülkenin vatandaşı olursa olsun İngilizce yazan tüm yazarlara verilebilecek.
Etiketler:
edebiyat,
Man Booker Roman Ödülü,
ödüller
13 Ekim 2013 Pazar
2013 Nobel Edebiyat Ödülü
İsveç Kraliyet Bilimler Akademisi tarafından verilen ve dünyanın en prestijli ödülleri arasında gösterilen Nobel Edebiyat Ödülü'nün bu yılki sahibi Alice Munro oldu.
Kimdir?1931 yılında Kanada'da doğmuş olan Munro Wingham, Ontario'da yetişmiş ve Batı Ontario Üniversitesi'nde eğitim görmüştür.
Seçkin kariyeri sırasında birçok ödül kazanmıştır.
Hikâyeleri New Yorker'da, Atlantic Monthly'de, Paris Review'da ve diğer yayın organlarında yayınlanmıştır ve derlemeleri on üç dile çevrilmiştir.
En önemli 3 kitabı şöyle sıralanabilir: Çocuklar Kalıyor, Bazı Kadınlar, Kaçak.
Türkçeye çevrilen kitapları: Çocuklar Kalıyor ve Bazı Kadınlar
Birçok otorite tarafından dünyanın yaşayan en büyük kısa hikâyecilerinden biri kabul edilen 81 yaşındaki Kanadalı yazar Alice Munro geçtiğimiz günlerde Kanada National Post gazetesine verdiği söyleşide “muhtemelen artık yazmayacağını” söylemişti.
Tahminler Murakami diyorduResmi açıklamadan önce tahmin listeleri edebiyat dünyasında konuşulurken, ünlü İngiliz bahis sitesi Ladbrokes, Japon yazar Haruki Murakami’yi bu yıl da Nobel Edebiyat Ödülü için favori gösteriyordu.
Listede adı geçen isimlerin pek çoğu önceki yıllarda da tahminler arasındayken, kimi sürpriz isimler de ortaya çıkmış görünüyordu.
Listede isimleri geçen kimi yazarlar şöyleydi:
Alice Munro, Svetlana Aleksijevitj, Joyce Carol Oates, Peter Nadas, Jon Fosse, Ko Un, Assia Djebar, Thomas Pynchon, Adonis, Philip Roth, Amos Oz, Ngugi Wa Thiog’o, Milan Kundera, Umberto Eco, William Trevor, Javier Marias, Cormac McCarthy, Darcia Maraini, Nuruddin Farah, Salman Rushdie, Margaret Atwood ve Don DeLillo.
Nobel Edebiyat Ödülü hakkında1901'den bu yana 105 Nobel Edebiyat Ödülü verildi.
Ülkemizden bu ödüle değer görülen tek bir isim var: Orhan Pamuk. Ancak Türkiye'den Nobel Edebiyat Ödülü için sürekli adı geçen iki isim daha vardı: Yaşar Kemal ve Leyla Erbil.
Bugüne dek ödülü alan bu 105 kişiden yalnızca 12'si kadın.
Ödül, dört kez iki kişi arasında paylaştırıldı.
Bugüne dek ödüle değer görülen en genç isim, 42 yaşındayken Rudyard Kipling idi. En yaşlı isim ise 88 yaşında ödüle değer görülen Doris Lessing oldu.
Etiketler:
Alice Munro,
edebiyat,
kitaplar,
nobel
17 Eylül 2013 Salı
Sınırda Kelimeler Edebiyat Festivali Özgürlük Ödülü Aslı Erdoğan'a Verildi
Edebiyatın tarih boyunca sınırları zorlayan ve ortadan kaldıran bir eylem olduğu fikri üzerine temellendirilen festivalde, 2013 yılının Norveçli kadınların seçme ve seçilme hakkını elde edişinin 100. yıldönümü nedeniyle ilk kez verilen Özgürlük Ödülü, görüşleri yüzünden baskılara maruz kalan, tutuklu ve ya tehdit altındaki kadın şair ve romancılara verilmesi kararlaştırılmış.
Aynı kategoride Aslı Erdoğan ile birlikte Mısırlı feminist yazar Nawal El Saadawi ve Hırvatistanlı Slavenka Drakulic de ödüle adaydı.
Aralarında uzun yıllar Uluslararası PEN örgütünün başkanlığını yapan Norveçli yazar Eugene Schoulgin ve İsveç’de yaşayan Türkiyeli Kürt yazar Mustafa Can’ın da olduğu İsveç ve Norveçli yazarlardan oluşan juri, bu ödülü Erdoğan’a verme nedenlerini Erdoğan’ın hapse atılma riski, dışlanma ve sürgün gibi ödediği ağır bedellere rağmen tüm edebiyat hayatı boyunca haksızlık ve bastırılmışlığa karşı sergilediği kararlı duruşu ve anlattığı şiddet ve toplumsal ayrımcılığa maruz kalan kadınların hikâyelerini dil getirdiği kendine has şiirsel ve büyülü yazım tarzı olduğunu açıkladı.
Norveç’te dinsel, sosyal ve kültürel gelenekleri kadın özgürlüğü açısından sorgulayan en başarılı yazarlardan biri olarak tanınan Aslı Erdoğan, ülkede ayrıca Modern Türkiye Edebiyatı’nın önde gelen isimlerinden biri olarak gösteriliyor.
Özgür Gündem gazetesinde de yazan Erdoğan, Norveç’te Kırmızı Pelerinli Kent , Mucizevî Mandarin ve Taş Bina isimli kitaplarıyla tanınıyor.
Kaynak: edebiyathaber.net
Etiketler:
Aslı Erdoğan,
edebiyat,
ödüller
19 Temmuz 2013 Cuma
Yazar Leyla Erbil Hayata Veda Etti
Balat Hastahanesi'nde yoğun bakımda olan edebiyatçı, yazar Leyla Erbil 82 yaşında hayata gözlerini yumdu. Erbil'in cenazesi Levent Camii'nden kalkacak.
Hayat hikayesiLeyla Erbil 1931 yılında İstanbul'da doğdu.
Orta sınıf ailenin üç kız kardeşten ortancası. İlk, orta ve liseyi İstanbul okullarında okudu. İstanbul Üniversitesi'nde İngiliz Edebiyatı bölümünde eğitim gördü. Son sınıfta ayrıldı. Çeşitli işlerde çalıştı. Evlenerek bir süre Ankara ve İzmir'de oturdu. 1961 de İstanbul'a döndü. Halen İstanbul'da yaşıyor. Evli ve bir kızı var (Fatoş Erbil-Pınar).
Yazarlığa hikâyeyle başladı. İlk yayınlanan hikâyesi Uğraşsız'dır; (Seçilmiş Hikayeler Dergisi, 1956 Ankara) Giderek Dost, Yeni Ufuklar, Yeditepe, Ataç, Papirus, Yelken vb Edebiyat Dergilerinde yazı ve hikâyeleri göründü.
Erbil, kendinden önce yerleşmiş olan yazın akımlarına bağlı kalmadı; roman, hikâye ve düz yazı metinlerinde Ortodoks Marxçıların karşısında yer almasıyla tanındı.
Psikanilizin özgürleştirici yöntemlerinden yararlanarak, dinin, ailenin, okulun, toplumsalın ürettiği tabularla dolu ideolojilere karşı 1956'da başlayan mücadelesini dilin oturmuş kelime hazinesi ve söz dizimi kuralarını değiştirme çabasıyla sürdürdü. Yeni bir biçim ve biçem geliştirdi. Başlıca düşünce kaynakları Marx ve Freud olarak belirtildi.
Leyla Erbil, 1970 Türkiye Sanatçılar Birliği, 1974 Türkiye Yazarlar Sendikası kurucularından olup, PEN Yazarlar Derneği üyesidir.
1961'lerde Türkiye İşçi Partisi üyesi olan Erbil, Türkiye İşçi Partisi'in Sanat ve Kültür Bürosu'nda görev almıştır.
1979'da çağrılı olarak gittiği ABD'de kendisine, Iowa Üniversitesi Onur üyeliği verilmiştir.
Edebiyat Ödüllerine katılmayan Erbil, 2000- 2001 yılı Ankara Edebiyatçılar Derneği Onur Ödüllerini kabul etmiş, 2002 yılında ise, PEN Yazarlar Derneği tarafından Nobel Edebiyat Ödülü'ne ülkemizden ilk kadın yazar adayı olarak gösterilirken, "Türk dili ve edebiyata egemenliği, aynı, zamanda insana, hayata ve dünyaya karşı sorumlu aydın tavrı" vurgulanmıştır.
KitaplarıÖykü
Hallaç (1961)
Gecede (1968)
Eski Sevgili (1977)
Roman
Tuhaf Bir Kadın (1971)
Karanlığın Günü (1985)
Mektup Aşkları (1988)
Cüce (2001)
Üç Başlı Ejderha (2005)
Kalan (2011)
Tuhaf Bir Erkek (2013)
Diğer eserleri
Tezer Özlü'den Leylâ Erbil'e Mektuplar (1995)
Düşler Öyküler (1997)
Zihin Kuşları (1998)
(wikipedia'dan alınmıştır)
31 Aralık 2012 Pazartesi
125 Yazar Tüm Zamanların En Şahane Kitaplarını Seçti
Çağdaş İngiliz ve Amerikan edebiyatının 10 şahane romanı, öykü
koleksiyonu, oyunları ve şiirleri, The Top Ten: Writers Pick Their
Favorite Books (En iyi 10 Roman: Yazarların Favori Kitapları) adlı bir
listede toplandı.
Listeye katkıda bulunan yazarlar arasında Normal Mailer, Ann Patchett, Jonathan Franzen, Claire Messud, and Joyce Carol Oates gibi isimler de var.
İşte yazarların favori kitapları:
20. yüzyılın en iyi 10 romanı:
1. Lolita – Vladimir Nabokov
2. Muhteşem Gatsby – F. Scott Fitzgerald
3. Kayıp Zamanın İzinde – Marcel Proust
4. Ulysses – James Joyce
5. Dublinliler – James Joyce
6. Yüzyıllık Yalnızlık – Gabriel Garcia Marquez
7. Ses ve Öfke – William Faulkner
8. Deniz Feneri – Virginia Woolf
9. Bütün Hikayeler – Flannery O’Connor
10. Solgun Ateş – Vladimir Nabokov
19. yüzyılın en iyi 10 romanı:
1. Anna Karenina – Leo Tolstoy
2. Madame Bovary – Gustave Flaubert
3. Savaş ve Barış – Leo Tolstoy
4. Huckleberry Finn’in Maceraları – Mark Twain
5. Anton Çehov’dan Hikayeler – Anton Çehov
6. Middlemarch – George Eliot
7. Moby-Dick – Herman Melville
8. Büyük Umutlar – Charles Dickens
9. Suç ve Ceza – Fyodor Dostoevsky
10. Emma – Jane Austen
Seçilen kitap sayılarına göre yazarlar
1. William Shakespeare – 11
2. William Faulkner – 6
3. Henry James – 6
4. Jane Austen – 5
5. Charles Dickens – 5
6. Fyodor Dostoyevski – 5
7. Ernest Hemingway – 5
8. Franz Kafka – 5
9. James Joyce, Thomas Mann, Vladimir Nabokov, Mark Twain, Virginia Woolf – 4
Kazandıkları puana göre yazarlar
1. Leo Tolstoy – 327
2. William Shakespeare – 293
3. James Joyce – 194
4. Vladimir Nabokov – 190
5. Fyodor Dostoevsky – 177
6. William Faulkner – 173
7. Charles Dickens – 168
8. Anton Çehov – 165
9. Gustave Flaubert – 163
10. Jane Austen – 161
Kaynak: edebiyathaber.net
Listeye katkıda bulunan yazarlar arasında Normal Mailer, Ann Patchett, Jonathan Franzen, Claire Messud, and Joyce Carol Oates gibi isimler de var.
İşte yazarların favori kitapları:
20. yüzyılın en iyi 10 romanı:
1. Lolita – Vladimir Nabokov
2. Muhteşem Gatsby – F. Scott Fitzgerald
3. Kayıp Zamanın İzinde – Marcel Proust
4. Ulysses – James Joyce
5. Dublinliler – James Joyce
6. Yüzyıllık Yalnızlık – Gabriel Garcia Marquez
7. Ses ve Öfke – William Faulkner
8. Deniz Feneri – Virginia Woolf
9. Bütün Hikayeler – Flannery O’Connor
10. Solgun Ateş – Vladimir Nabokov
19. yüzyılın en iyi 10 romanı:
1. Anna Karenina – Leo Tolstoy
2. Madame Bovary – Gustave Flaubert
3. Savaş ve Barış – Leo Tolstoy
4. Huckleberry Finn’in Maceraları – Mark Twain
5. Anton Çehov’dan Hikayeler – Anton Çehov
6. Middlemarch – George Eliot
7. Moby-Dick – Herman Melville
8. Büyük Umutlar – Charles Dickens
9. Suç ve Ceza – Fyodor Dostoevsky
10. Emma – Jane Austen
Seçilen kitap sayılarına göre yazarlar
1. William Shakespeare – 11
2. William Faulkner – 6
3. Henry James – 6
4. Jane Austen – 5
5. Charles Dickens – 5
6. Fyodor Dostoyevski – 5
7. Ernest Hemingway – 5
8. Franz Kafka – 5
9. James Joyce, Thomas Mann, Vladimir Nabokov, Mark Twain, Virginia Woolf – 4
Kazandıkları puana göre yazarlar
1. Leo Tolstoy – 327
2. William Shakespeare – 293
3. James Joyce – 194
4. Vladimir Nabokov – 190
5. Fyodor Dostoevsky – 177
6. William Faulkner – 173
7. Charles Dickens – 168
8. Anton Çehov – 165
9. Gustave Flaubert – 163
10. Jane Austen – 161
Kaynak: edebiyathaber.net
16 Kasım 2012 Cuma
1962 yılından bakınca 21. yüzyıl edebiyatı nasıl görünüyordu?
Bundan
50 yıl önce Seattle Times gazetesi, gelecekte kitapların nasıl
olacağına dair yazarlara, öğretmenlere ve kitapçılara bir soru sordu.
Alınan yanıtlar, günümüzün kitap dünyası düşünüldüğünde bazen şaşırtıcı
bazen de komik.
50 yıl önceki insanlar, bugünlerde bakın nasıl bir edebiyat dünyasına sahip olacağımızı hayal ediyorlarmış:
50 yıl önceki insanlar, bugünlerde bakın nasıl bir edebiyat dünyasına sahip olacağımızı hayal ediyorlarmış:
- Kitapların dağıtımı daha farklı olacak. Normal kitapçıların dışında marketlerde, eczanelerde ve benzin istasyonlarında da kitap satılacak.
- Baskı ve kağıtların artan maliyeti, mikrofilme geçişi gerektirecek. Özellikle ders kitapları ve kalın kitaplarda. Bugün ciltli kitaplar ne tutuyorsa, o zaman da mikrofilmli kitaplar o kadar tutacak. Ayrıca evlerde de az yer kaplayacak.
- Birçok ailenin evinde, kitapları duvara yansıtan projektörler olacak.
- Şimdi körler için okunan kitaplar, o zaman herkesin müzikçalarında dinlenebilecek.
- Kitaplar, uzay yolculuklarından ciddi biçimde etkilenecek ve daha yumuşak, daha hızlı ve düz olacak.
- Akademisyenler, evlerindeki televizyon aracılığıyla İngiltere’deki ya da Roma’daki bir kütüphanenin kayıtlarını tarayabilecekler.
Kaynak: on8kitap.com
31 Ekim 2012 Çarşamba
İntihar Eden Şair ve Yazarlar Listesi 5: Vladimir Mayakovski
Vladimir Vladimiroviç Mayakovski
(1893 – 1930)
7 ya da 19 Temmuz (Ne annesi, ne babası, ne de kendisi tam olarak biliyor.) 1893'te Gürcistan'ın Kutais kentinden 20 verst uzaklıktaki Bağdadi köyünde doğdu. Babası Vladimir Konstantinoviç Mayakovski Bağdadi bölgesi orman işçisi idi ve Luda ve Olya adında iki kız kardeşi vardı. Kızkardeşi Luda'nın anılarına göre, aile, Gürcü geleneklerine bağlı bir hayat yaşayan ancak Rusça'yı da korumaya özen gösteren mutlu bir ailedir. Aile bir süre sonra Kutais kentine taşınır ve Mayakovski burada 1900 yılı sonunda Kutais Lisesi'ne gitmeye başlar. Okulda çok başarılıdır, hatta okulun en iyisidir. Bu dönemde kurmaca romanları özellikle de Jules Verne'i çok sever. Öğretmeni onu bir sanatçı olarak kabul edip onunla özel olarak ilgilenmeye, dersler vermeye başlar.
Mayokovski bu dönemde politikaya da ilgi duymaya başlar. 1905 başarısız devrim girişimi sırasında kızkardeşi gizlice Moskova'ya gider ve onu devrim ile tanıştıracak bazı belgeler getirir. Bu sıralarda Kutais de Bolşevik Partisi'nin yeraltı eylemlerinin merkezlerinden biri olmuştur. Bu dönemden sonra şiir ve devrim onun için bölünmez bir bütün haline gelir. Bir süre sonra babası kesik parmağından kaptığı bir enfeksiyon sonucu ölür.
Moskova yılları
Bu ölümden sonra aile Kuatis'den Moskova'ya göçer. Moskova'da bir süre büyük bir yoksulluk içinde yaşarlar. Annesi çalışmaya başlar. Mayakovski ise sosyalist arkadaşlar bulur ve kendini bir sanatçı olarak Moskova’da tanıtmaya çalışır. Tekrar okula başlar. Derslerde felsefe kitapları okumaya, düşünmeye başlar. Marksizm onu büyüler. Sosyalist devrim hayalleri ile yaşamaya başlayan Mayakovski'nin dersleri artık eskisi gibi iyi değildir. Bu dönemde sadece 14 yaşındadır. Annesi anılarında bu dönemi şöyle anlatır.
| “ | ...Okula gitti ancak zamanının çoğunu derslere vermek yerine propagandaya ayırdı. Daha 14 yaşında idi ancak 19 yaşında biri gibi davranıyordu ve çok ateşli idi. Parti üyeleri onunla görüşmeye geliyor, onunla buluşuyor ve devrim için ondan faydalanıyorlardı. Vlademir adeta yaşlanmıştı. | ” |
Öğretmenlerini eski dünyanın temsilcileri olarak görmekte ve devrimle kurulacak yeni dünyaya ilişkin resimler yapmaktadır. Bu çalışmalarının Rus fütürizminin başlangıcı olduğu söylenebilir. Bir zamanlar elden ele dolaşan Puşkin'in şiirlerinin yerini Mayakovski'nin şiirleri almaya başlar. Bu arada polis tekrar Mayakovski'nin peşine düşer. Şair, "Trajedi" adlı oyununu St. Petersburg'da bir parkta sahnelemeye başlar. Bu oyundan sonra ünü iyice yayılır. 1913 kışında Korni Çekovski'de bu oyunu izler ve oyun hakkında yazar. Ona göre bu oyunda bizzat Mayakovski vardır. Oyunda ortada bir adam ve çevresinde değişik kılıklarda onu yok etmeye çalışan birçok insan vardır. Çekovski, bunun gerçekten bir trajedi olduğunu ve bunun için şairin bir büyük bir ün yapacağını söyler. Gorki'nin eşi Maria ise anılarında Mayakovski hakkında şöyle der:
| “ | ...1918'de Mayakovski'yi sahnede izledim. Bana göre o eğer bu meslekte ilerlese idi müthiş bir oyuncu olabilirdi. | ” |
I. Dünya Savaşı ve Ekim Devrimi yılları
1914 yılında I. Dünya Savaşı patlak verir. Mayakovski başlarda oldukça heyecanlıdır ve zafer kazanma duygusu ile başı dönmüştür. Ancak ilk meydan savaşından sonra tanık olduğu şeyler fikirlerini değiştirir. 1915 yılında "Pantolonlu Bulut" adlı şiir kitabını yazar. Maksim Gorki bu şiirini çok beğenir ve şairle ilgili övgü dolu yazılar yazar. Gorki'nin eşi anılarında Gorki'nin Mayakovski hakkındaki düşüncelerini şöyle dile getirmiştir:
| “ | ...Eşim Mayakovski'ye çok önem verirdi. Onun şiirde bir yerlere gelmesini istiyordu. Çünkü her ikisi de aynı şeyleri düşünüyor ve aynı şeyin peşinde koşuyordu. Onun günün birinde hakkında çok konuşalan biri olacağını çok iyi biliyordu. | ” |
Bu duygularla 1917 Ekim Devrimi'ni çoşkuyla karşılar ve devrimin başlıca sözcülerinden birisi olur. Devrim sonrası çıkan iç savaşta Mayakovski bu sefer sanatını propaganda afişlerinde göstermeye başlar. Artık duvarlarda, direklerde binalarda Mayakovski'nin hazırladığı propaganda afişleri vardır. Ekim devrimi ile Rusya'da fütürizmin gelişmesinin aynı döneme denk gelmesi nedeniyle fütürizm bir tür komünist fütürizm olarak algılanır ve bir araya gelen fütürist sanatçılar halka seslenmeye başlar.
Şair 35 Gazete ve 57 dergide yazı yazmıştır. Dergi ve gazetelerde yazdıkları siyaset ve propaganda koksa da onu diğer köşe yazarlarından ayıran birçok şey vardır.
Şairin İzvestya'da yayımlanın politik şiirlerini okuyan Lenin şöyle der:
| “ | ...Mayakovski'nin şiirlerinden pek bir şey anlamıyorum ancak onun meydanlarda savaşacak bir uzman olduğunu hissediyorum. Onun yazdıkları siyasi açıdan belki tartışılabilir. Şiirlerinde çok fazla politik bir şey yok, insanları bir şeye davet eder bir hava yok. Şiiri komünistleri birleştirmeye yetmez. Ama politik bakış açısının doğru olduğuna inancım sonsuz. | ” |
Lenin Mayakovski'nin dobra dobra konuşmasından fazlası ile hoşlanır ve bu nedenle özellikle propaganda da ondan faydalanmaya çalışır. Mayakovski de Bolşoy Tiyatrosu'nda "Vladimir İlyiç Lenin" adlı şiirini okur.
Yeni Lef dergisini (1922-1923) yeniden yaşatmaya çalışır (Новый леф, 1927-1928). Kağıdın yetişmediği, basımevlerinin çalışmadığı, savaşın yıprattığı dönemlerde; halkın gazete ve mizah dergileri yerine kullandığı ROSTA (Rusya Telgraf Ajansı) Pencereleri adlı pankartları hazırlar.
1925'te yazdığı bazı taşlamalar yüzünden İngiltere'ye girişi engellenir. ABD'ye dolaylı olarak, Meksika'dan geçerek girer. Aynı yıl yakın dostu Sergey Yesenin Leningrad'da İngiltere Oteli'nde intihar eder. Yesenin, son şiiri; "Elveda dost, elveda"yı damarını açarak, kanıyla yazmıştı. Buna karşılık hemen bir şiir yazıp, okumaya başlar, fakat zamanın devrimcilerinden büyük tepki görür.
Bu olaydan tam 5 yıl sonra; 1930'da Lili Brik'i ve ailesini SSCB hükümetine emanet ettiğini belirten bir mektup bırakarak silahla intihar eder. Ölümünden sonra doğduğu köy olan Bağdadi'ye şairin adı verilir.
Eserleri
ŞiirleriOyunları
Kitapları
Kaynak: Vikipedi Özgür Ansiklopedi
11 Ekim 2012 Perşembe
Nobel Edebiyat Ödülü Mo Yan'a Verildi
Nobel komitesi eserlerindeki "sanrısal bir gerçekçilik ile masalları, tarihi ve modernliği birleştirdiği için" Mo Yan'ın ödüle layık görüldüğünü belirtti.
Amerikalı yazar William Faulkner'den esinlendiğini kabul eden ve 'Çinli Faulkner' olarak adlandırılarak sık sık Faulkner ile karşılaştırılan roman ve kısa hikaye yazarı Mo Yan, 1,2 milyon dolar para ödülünün de sahibi oldu.
1955′te dünyaya gelen yazar, “gelmiş geçmiş en meşhur Çinli yazar; sıklıkla sansüre maruz kalmış, eserleri korsan yollarla okurlara ulaşmıştır” ifadeleriyle anılıyor.
1987 yapımı Kızıl Darı Tarlaları (Red Sorghum) adlı filme ilham veren iki romanıyla Avrupa ve ABD’de ün kazandı. Franz Kafka ve Joseph Heller’e Çin’in verdiği cevap olarak niteleniyor.
Geçen yılki Nobel Edebiyat Ödülü'nü İsveçli şair Tomas Transtromer kazanmıştı.
Dünyanın en büyük bahis şirketi Ladbrokes'un verdiği oranlara göre kazanması en muhtemel isim Haruki Murakami olarak görülüyordu.
Ladbrokes'un bu yılki tahminleri arasında ayrıca Suriyeli şair Adonis, Hollandalı yazar Cees Nooteboom, Britanyalı yazar Ian McEwan ile söz yazarı Bob Dylan bulunuyordu.
4 Ekim 2012 Perşembe
Yayımlanmış Yazar Günlükleri
Günlük, yayımlanmak için mi yazılır?
Yazanın kendini temize çıkarma çabası mıdır yoksa bir iç döküş mü?
Kişi, günlük yazarken ne kertede içten olabilir?
Bu soruların, yazılmış günlükler kadar çok cevabı var. Ne olursa
olsun, günlük bir edebiyat türüdür. Sabır işidir. Yaşanmışlığın tadı
kadar gündeliğin ayrıntılarıyla da güzelleşir günlükler. Kimisi, içtiği
çayı yazar günlüğüne, bu bile güzeldir. Çünkü bir yazardır o çayı içen.
Günlüğün olduğu yerde herkes sustuğundan, yazan devleşir. Bazen de bütün
çaresizliğiyle okurunun karşısındadır.
Salâh Birsel, günlüklerinden
birinde, "Ölmeden bu günlük güzelleşmiş olamaz." yazmıştı. Günlük
tutmak, işte bu duygudadır.
Günlük, gelecekte bir gün en çok okunan tür
olabilir mi? Bir şey söylemek zor. Ancak günlüklerin, edebiyat var
oldukça yaşayacağı kuşku götürmez. Çünkü edebiyat, ayrıntı demektir.
Günlükler, Franz Kafka, çev. Kâmuran Şipal
Günlük, Andre Gide, çev. N. Alsan
Huzursuzluğun Kitabı, Fernando Pessoa, çev. Saadet Özen
Apaçık Yüreğim, Charles Baudelaire, çev. Sait Maden
Zaman Zaman İçinde, Andrei Tarkovski, çev. Seda Kervanoğlu
Jurnal 1-2, Cemil Meriç
Yaşamak, Cahit Zarifoğlu
Bir Hüzün Güncesi, Katherine Mansfield, çev. Şadan Karadeniz
Günlükler, Soren Kierkegaard, çev. İbrahim Kapaklıkaya
Bir Yazarın Günlüğü, Virginia Woolf, çev. Fatih Özgüven
Sylvia Plath’ın Günceleri, çev. Şadan Karadeniz
Hastane Günlüğü, Hervé Guibert, çev. Tahsin Yücel
Tutsaklık Güncesi, Louis Althusser, çev. Esra Özdoğan
Günlükler, Stefan Zweig, çev. İlknur Özdemir
Defterler, Albert Camus, çev. Ümit Moran Altan
Gündökümü, Tomris Uyar
Günler, Cemal Süreya
Aynalar Günlüğü, Salâh Birsel
El Yazılarına Vuruyor Güneş, İlhan Berk
Kaynak: edebiyathaber.org
8 Eylül 2012 Cumartesi
Sevdikleriyle Yatamayan Adam
André Gide, cinsel kimliği konusunda yaşadığı karmaşa nedeniyle hep acı çekti. Üstelik bir de "angelizm" hastalığı vardı
"Olmadığın insan olarak sevilmektense, olduğun insan olarak nefret edilmek daha iyidir", André Gide'in en mükemmel sözlerindendir kuşkusuz. Mevlâna'nın "Ya olduğun gibi görün ya da göründüğün gibi ol" sözlerinin, sivri bir versiyonu gibidir ve André Gide'in Nobel ödülünün arkasındaki sırrı açıklayan, inci tanesi gibi sıralanmış kelime dizisidir aynı zamanda.
En çok otobiografik romanlarıyla tanınan André Gide'in (1869, Paris) babası Paris Üniversitesi'nde hukuk profesörüydü. Gide üç kadın tarafından büyütüldü. Annesi, teyzesi ve hiç evlenmemiş İngiliz Anna Shackleton. Babası öldüğünde 11 yaşındaydı. Hayatını ona adayan annesi, koruyucu, sofu, dominant bir kadındı. Aile, dinini Hügenot'luktan (16. 17. yy Fransız protestanı) Katolizm'e değiştirmişti.
André Gide karmaşık bir kafa yapısına sahipti. Cinselliği ile küçük yaşta yüzleşmesi, sınıfta mastürbasyon yaparken yakalanmasıyla başladı. Bu nedenle sınıftan atıldı. Annesi, ağlamasına aldırmadan onu elinden tutup doktora götürdü. Oğlunu bu alışkanlıktan caydırmak için hadım etmekle tehdit etti. Endişeli, sinirli, kaygılı André, 13 yaşındayken 15 yaşında olan kuzeni Madeleine Rondeaux'a âşık oldu ve hayatı boyunca ona taptı.
Cinselliğinin ailesi tarafından baskı altına alınması genç Gide'in benliğinde suçlu psikolojisi yarattı. Annesinin tavırları yüzünden, "iyi kadın"ın seksüel istekleri olmayacağı kanısına vardı. Fahişelerden korktu. Annesinin ölümünden sonra, evliliğe uygun olup olmadığını düşündü ve seksüel kimliğini anlamak için can çekişir gibi acı çekti. Kadınlarla yaptığı denemeler sonuç vermedi. Buna karşın, genç erkeklerle tatmin edici beraberlikler yaşadı. Sonunda doktora gitti, umutsuzluğunu ve cinsel sapkınlığını anlattı. Fakat doktoru ona, korkmamasını, evlenmesini, bütün bu anlattıklarının Gide'in sadece hayalinde olduğunu söyledi! O da 26 yaşında ilahi aşkı Madeleine'le evlendi.
Cezayir'in siyah incisi
André ilk cinsel tecrübesini edindiğinde 23 yaşındaydı. Tunus'ta kaldığı otelin etrafında aylak aylak dolaşan 14 yaşındaki bir Arap ile. Saklı kum tepelerinin arasında kendini sunan Arap gencine karşı önce tereddütlü davrandıysa da, sonunda arzularına yenik düştü. Ne ki, yaptığını kabullenememe duygusu ile 16 yaşındaki Meryem'i seçti. Ancak anılarında, Meryem'i, Meryem'in erkek kardeşi olarak düşündüğünü yazdı ve yine anılarında onu, "genç, zayıf, siyah iblis" diye tarif etti.
Genç André bir yıl sonra Cezayir'e gitti ve burada meslektaşı Oscar Wilde ve onun sevgilisi Lord Alfred Douglas ile karşılaştı. Wilde, gittikleri bir kulüpte, André'e genç müzisyenlerden birini teklif etti, o da bunu kabul etti. André Gide, o gece yaşadıklarının hayatının en müthiş cinsel tecrübesi olarak aktardı anılarına: "O geceyi düşünmek bile beni titretiyor."
Cezayir'de kaldığı süre içinde, 15 yaşındaki bir Arap hizmetkârına çok bağlandı. Bu güzel gence "Siyah İnci" ismini taktı. Paris'e dönmesine yakın annesine mektup yazarak onu da beraberinde getirmek istediğini söyledi. Annesi bu isteğe şiddetle karşı çıktı. Aralarındaki mektuplaşma bir ay boyunca devam etti. Savaşı annesi kazandı. Siyah İnci'yi arkada bırakan Gide perişan duygularla Paris'e döndü. Fakat dört yıl sonra Cezayir'e geri geldi, onu buldu, Paris'e götürdü.
Melek hastalığı
Gide'in 'angelizm' rahatsızlığı vardı. (Çok sevdiği birinin melek olduğuna inanmak) Bu rahatsızlığı, sevdikleriyle cinsel ilişkiye girmesini engelliyordu. Bu durumda 'melek', karısı Madeleine'di! 46 yaşındayken, eski bir arkadaşının kızı olan Elizabeth Rysselberghe'e bir not gönderdi. Ona bir çocuk vermek istediğini yazdı. Ve bir kızları oldu. Kızı Catherine'i 1923'te kabullenen Gide'in torunu da oldu. Kültürlü, akıllı ve bir azize kadar iyi ve güzel insan olan karısı Madeleine, yaşadıkları platonik ilişkiden hiç şikâyetçi değildi. Onun için önemli olan, Gide'in ruhunun tamamına sahip olmaktı. Fakat, André Gide 47 yaşına geldiğinde, Marc Allegret'e âşık oldu. 16 yaşındaki Marc'la aralarındaki aşk, uzun süren bir arkadaşlığa dönüştü. Marc bir gece eve geç gelince, Gide hayatında ilk kez kıskançlığın acıtan duygularını hissettiğini yazdı anılarına. Fakat canı yanan biri daha vardı. Madeleine. Gide'in aşkını kendisine karşı ruhsal bir ihanet olarak kabul eden karısı, Gide'in bütün mektuplarını yaktı. Ama Gide ruhunun sadece onu sevdiğini söyleyecekti ve Madeleine 1938'de hâlâ kocasına bağlı olarak öldü.
Tabulara karşı
Zamanında büyük kitleleri etkileyen Gide'in yazılarını, büyük bir edebiyatçı olmasına karşın Katolik kilisesi yasakladı. "Immortalist" (Türkçe'ye aynı adla ve "Ahlâksız" olarak da çevrildi) (1902) ve "Kalpazanlar" (1926) adlı eserlerinde, eşcinsel ilişkide tarafların görevlerini ve tarafların kendi ahlâk yasasını şekillendirmesini anlattı. O zamana dek tabu olan konular, onun sayesinde edebi saygınlık kazandı. 1947 yılına kadar tüm ödüllerden yoksun bırakılan André Gide'e 78 yaşındayken Oxford Üniversitesi'nden doktora verildi. Ve aynı yılın Nobel Edebiyat Ödülü'nün Gide'e verilmesi dünyada sansasyon yarattı. Bu ödüle layık görülmesinin en önemli nedeni, yazılarında 'insan'ı, ve insanî olan her şeyi kapsamlı yazmasıydı doğal olarak. Gide, eserlerinde savunmalarını yaparken, gerçek olan hiçbir şeyden sevgisini sakınmadı. İnsanoğlunun anlaşılmaz derin psikolojisini, korkusuzca ve anlaşılır yazdı. Ve tüm yazdıkları sanatsal önem taşıdı.
"André Walter'ın Not Defterleri" adlı eseri (1891), zamanın sembolizm akımını izleyen yazarlara kapılar açtı. Fakat bu yılların en belirgin vakası Cezayir'e yolculuğunun sonucunda oldu. Hasta olan André Gide'in, ölümle boğuşması, onun katı, kuralcı, püriten geçmişine başkaldırıp isyan etmesine neden oldu. Ve ondan sonra, çalışmalarındaki, titizlik, sanatsal disiplin ve katı ahlâk kuralcılığına karşı; bedensel hazlara kendini kaptırışı, eserlerinde çözülmesi mümkün olmayan bir baskı duygusu hissettirdi. "Dünya Nimetleri" (1897), "Saul" (1904) adlı tiyatro eseri, "Yitik Oğulun Dönüşü" (1907), isyanını anlatan belli başlı eserleridir.
Başkaldırısı neticesinde André Gide; 1911'de özel olarak, daha sonra 1924'te açık açık yayımlanan "Croydon"da (Türkçe'ye "Sapık Sevgi" olarak da çevrildi) otobiyografisi "Tohum Ölürse"de (1924), ve "1889-1939" (1939), "1939-1942" (1948), "1942-1949" (1950) arasında yayınlanan günlüklerinde, daha önce eşi emsali görülmemiş bir özgürlükle cinsel meseleleri yazdı. "Lafcadio'nun Serüvenleri" (1914), "Dar Kapı" (1909), "Pastoral Senfoni" (1919) ise André Gide'in anlatı çalışmalarıdır.
Gide'in, roman olduğuna karar verdiği tek eseri, karmaşık bir mekanizması olan, deneysel "Kalpazanlar"dır (1926).
SSCB hayal kırıklığı
"La Nouvelle Revue Française" dergisinin kurucularından olan André Gide, 1920'lere dek, yenilikçi, öncü ve gizli kalmış edebiyat çevrelerince tanınıyordu en fazla. Fakat daha sonraki yıllarda, tartışılan ve kitleleri etkisi altında bırakan bir figürdü. Çok seyahat etti. Kongo'ya gittiğinde, Fransız firmalarının oradaki adaletsiz ve acımasız uygulamalarını, ekonomik suistimallerini, iğneli ve sert bir dille yargılayan bir rapor hazırladı. Bu raporu yeni reformlara yol açtı. 1930'lu yıllarda komünizme olan sempatisi halkın bir bölümünü sinirlendirirken, Rusya turunda karşılaştığı acı gerçekleri, raporunda düş kırıklığı olarak yazması bir başka skandal oluşturdu.
André Gide'in ilgi alanı, Fransız edebiyatı sınırının çok ötesine taşmıştı. Tagore, Puşkin, Blake, Whitman, Rilke, Conrad, Goethe ve Shakespeare'i tercüme etti. Çok etkili bir edebiyat kritiğiydi aynı zamanda. 1923'de hakkında kitap da yazdığı Dostoyevski gibi sorunlu yazarlara ilgi duydu. André Gide'in en son eseri "Thésée" (1946), eski bir efsaneye yeni bir biçim verme çalışmasıydı. Daha önceki "Oedipe"te (1931) de olduğu gibi.
Sonbahardı. Güneş batıyordu. Gide, Notre Dame Kathedrali'ne ve Seine Nehri'ne baktı. Kendini Balzac romanının bir kahramanı gibi hissetti, ayaklarının altındaki şehri işgale hazır Raticnac...
Gide hırslıydı, ihtiraslıydı, uzun ve dolamaçlı patikalar bulmaktı istediği, kolay elde edilen zaferlerden memnunluk duymak değil.
Ayşe Akdeniz - Radikal
"Olmadığın insan olarak sevilmektense, olduğun insan olarak nefret edilmek daha iyidir", André Gide'in en mükemmel sözlerindendir kuşkusuz. Mevlâna'nın "Ya olduğun gibi görün ya da göründüğün gibi ol" sözlerinin, sivri bir versiyonu gibidir ve André Gide'in Nobel ödülünün arkasındaki sırrı açıklayan, inci tanesi gibi sıralanmış kelime dizisidir aynı zamanda.
En çok otobiografik romanlarıyla tanınan André Gide'in (1869, Paris) babası Paris Üniversitesi'nde hukuk profesörüydü. Gide üç kadın tarafından büyütüldü. Annesi, teyzesi ve hiç evlenmemiş İngiliz Anna Shackleton. Babası öldüğünde 11 yaşındaydı. Hayatını ona adayan annesi, koruyucu, sofu, dominant bir kadındı. Aile, dinini Hügenot'luktan (16. 17. yy Fransız protestanı) Katolizm'e değiştirmişti.
André Gide karmaşık bir kafa yapısına sahipti. Cinselliği ile küçük yaşta yüzleşmesi, sınıfta mastürbasyon yaparken yakalanmasıyla başladı. Bu nedenle sınıftan atıldı. Annesi, ağlamasına aldırmadan onu elinden tutup doktora götürdü. Oğlunu bu alışkanlıktan caydırmak için hadım etmekle tehdit etti. Endişeli, sinirli, kaygılı André, 13 yaşındayken 15 yaşında olan kuzeni Madeleine Rondeaux'a âşık oldu ve hayatı boyunca ona taptı.
Cinselliğinin ailesi tarafından baskı altına alınması genç Gide'in benliğinde suçlu psikolojisi yarattı. Annesinin tavırları yüzünden, "iyi kadın"ın seksüel istekleri olmayacağı kanısına vardı. Fahişelerden korktu. Annesinin ölümünden sonra, evliliğe uygun olup olmadığını düşündü ve seksüel kimliğini anlamak için can çekişir gibi acı çekti. Kadınlarla yaptığı denemeler sonuç vermedi. Buna karşın, genç erkeklerle tatmin edici beraberlikler yaşadı. Sonunda doktora gitti, umutsuzluğunu ve cinsel sapkınlığını anlattı. Fakat doktoru ona, korkmamasını, evlenmesini, bütün bu anlattıklarının Gide'in sadece hayalinde olduğunu söyledi! O da 26 yaşında ilahi aşkı Madeleine'le evlendi.
Cezayir'in siyah incisi
André ilk cinsel tecrübesini edindiğinde 23 yaşındaydı. Tunus'ta kaldığı otelin etrafında aylak aylak dolaşan 14 yaşındaki bir Arap ile. Saklı kum tepelerinin arasında kendini sunan Arap gencine karşı önce tereddütlü davrandıysa da, sonunda arzularına yenik düştü. Ne ki, yaptığını kabullenememe duygusu ile 16 yaşındaki Meryem'i seçti. Ancak anılarında, Meryem'i, Meryem'in erkek kardeşi olarak düşündüğünü yazdı ve yine anılarında onu, "genç, zayıf, siyah iblis" diye tarif etti.
Genç André bir yıl sonra Cezayir'e gitti ve burada meslektaşı Oscar Wilde ve onun sevgilisi Lord Alfred Douglas ile karşılaştı. Wilde, gittikleri bir kulüpte, André'e genç müzisyenlerden birini teklif etti, o da bunu kabul etti. André Gide, o gece yaşadıklarının hayatının en müthiş cinsel tecrübesi olarak aktardı anılarına: "O geceyi düşünmek bile beni titretiyor."
Cezayir'de kaldığı süre içinde, 15 yaşındaki bir Arap hizmetkârına çok bağlandı. Bu güzel gence "Siyah İnci" ismini taktı. Paris'e dönmesine yakın annesine mektup yazarak onu da beraberinde getirmek istediğini söyledi. Annesi bu isteğe şiddetle karşı çıktı. Aralarındaki mektuplaşma bir ay boyunca devam etti. Savaşı annesi kazandı. Siyah İnci'yi arkada bırakan Gide perişan duygularla Paris'e döndü. Fakat dört yıl sonra Cezayir'e geri geldi, onu buldu, Paris'e götürdü.
Melek hastalığı
Gide'in 'angelizm' rahatsızlığı vardı. (Çok sevdiği birinin melek olduğuna inanmak) Bu rahatsızlığı, sevdikleriyle cinsel ilişkiye girmesini engelliyordu. Bu durumda 'melek', karısı Madeleine'di! 46 yaşındayken, eski bir arkadaşının kızı olan Elizabeth Rysselberghe'e bir not gönderdi. Ona bir çocuk vermek istediğini yazdı. Ve bir kızları oldu. Kızı Catherine'i 1923'te kabullenen Gide'in torunu da oldu. Kültürlü, akıllı ve bir azize kadar iyi ve güzel insan olan karısı Madeleine, yaşadıkları platonik ilişkiden hiç şikâyetçi değildi. Onun için önemli olan, Gide'in ruhunun tamamına sahip olmaktı. Fakat, André Gide 47 yaşına geldiğinde, Marc Allegret'e âşık oldu. 16 yaşındaki Marc'la aralarındaki aşk, uzun süren bir arkadaşlığa dönüştü. Marc bir gece eve geç gelince, Gide hayatında ilk kez kıskançlığın acıtan duygularını hissettiğini yazdı anılarına. Fakat canı yanan biri daha vardı. Madeleine. Gide'in aşkını kendisine karşı ruhsal bir ihanet olarak kabul eden karısı, Gide'in bütün mektuplarını yaktı. Ama Gide ruhunun sadece onu sevdiğini söyleyecekti ve Madeleine 1938'de hâlâ kocasına bağlı olarak öldü.
Tabulara karşı
Zamanında büyük kitleleri etkileyen Gide'in yazılarını, büyük bir edebiyatçı olmasına karşın Katolik kilisesi yasakladı. "Immortalist" (Türkçe'ye aynı adla ve "Ahlâksız" olarak da çevrildi) (1902) ve "Kalpazanlar" (1926) adlı eserlerinde, eşcinsel ilişkide tarafların görevlerini ve tarafların kendi ahlâk yasasını şekillendirmesini anlattı. O zamana dek tabu olan konular, onun sayesinde edebi saygınlık kazandı. 1947 yılına kadar tüm ödüllerden yoksun bırakılan André Gide'e 78 yaşındayken Oxford Üniversitesi'nden doktora verildi. Ve aynı yılın Nobel Edebiyat Ödülü'nün Gide'e verilmesi dünyada sansasyon yarattı. Bu ödüle layık görülmesinin en önemli nedeni, yazılarında 'insan'ı, ve insanî olan her şeyi kapsamlı yazmasıydı doğal olarak. Gide, eserlerinde savunmalarını yaparken, gerçek olan hiçbir şeyden sevgisini sakınmadı. İnsanoğlunun anlaşılmaz derin psikolojisini, korkusuzca ve anlaşılır yazdı. Ve tüm yazdıkları sanatsal önem taşıdı.
"André Walter'ın Not Defterleri" adlı eseri (1891), zamanın sembolizm akımını izleyen yazarlara kapılar açtı. Fakat bu yılların en belirgin vakası Cezayir'e yolculuğunun sonucunda oldu. Hasta olan André Gide'in, ölümle boğuşması, onun katı, kuralcı, püriten geçmişine başkaldırıp isyan etmesine neden oldu. Ve ondan sonra, çalışmalarındaki, titizlik, sanatsal disiplin ve katı ahlâk kuralcılığına karşı; bedensel hazlara kendini kaptırışı, eserlerinde çözülmesi mümkün olmayan bir baskı duygusu hissettirdi. "Dünya Nimetleri" (1897), "Saul" (1904) adlı tiyatro eseri, "Yitik Oğulun Dönüşü" (1907), isyanını anlatan belli başlı eserleridir.
Başkaldırısı neticesinde André Gide; 1911'de özel olarak, daha sonra 1924'te açık açık yayımlanan "Croydon"da (Türkçe'ye "Sapık Sevgi" olarak da çevrildi) otobiyografisi "Tohum Ölürse"de (1924), ve "1889-1939" (1939), "1939-1942" (1948), "1942-1949" (1950) arasında yayınlanan günlüklerinde, daha önce eşi emsali görülmemiş bir özgürlükle cinsel meseleleri yazdı. "Lafcadio'nun Serüvenleri" (1914), "Dar Kapı" (1909), "Pastoral Senfoni" (1919) ise André Gide'in anlatı çalışmalarıdır.
Gide'in, roman olduğuna karar verdiği tek eseri, karmaşık bir mekanizması olan, deneysel "Kalpazanlar"dır (1926).
SSCB hayal kırıklığı
"La Nouvelle Revue Française" dergisinin kurucularından olan André Gide, 1920'lere dek, yenilikçi, öncü ve gizli kalmış edebiyat çevrelerince tanınıyordu en fazla. Fakat daha sonraki yıllarda, tartışılan ve kitleleri etkisi altında bırakan bir figürdü. Çok seyahat etti. Kongo'ya gittiğinde, Fransız firmalarının oradaki adaletsiz ve acımasız uygulamalarını, ekonomik suistimallerini, iğneli ve sert bir dille yargılayan bir rapor hazırladı. Bu raporu yeni reformlara yol açtı. 1930'lu yıllarda komünizme olan sempatisi halkın bir bölümünü sinirlendirirken, Rusya turunda karşılaştığı acı gerçekleri, raporunda düş kırıklığı olarak yazması bir başka skandal oluşturdu.
André Gide'in ilgi alanı, Fransız edebiyatı sınırının çok ötesine taşmıştı. Tagore, Puşkin, Blake, Whitman, Rilke, Conrad, Goethe ve Shakespeare'i tercüme etti. Çok etkili bir edebiyat kritiğiydi aynı zamanda. 1923'de hakkında kitap da yazdığı Dostoyevski gibi sorunlu yazarlara ilgi duydu. André Gide'in en son eseri "Thésée" (1946), eski bir efsaneye yeni bir biçim verme çalışmasıydı. Daha önceki "Oedipe"te (1931) de olduğu gibi.
Sonbahardı. Güneş batıyordu. Gide, Notre Dame Kathedrali'ne ve Seine Nehri'ne baktı. Kendini Balzac romanının bir kahramanı gibi hissetti, ayaklarının altındaki şehri işgale hazır Raticnac...
Gide hırslıydı, ihtiraslıydı, uzun ve dolamaçlı patikalar bulmaktı istediği, kolay elde edilen zaferlerden memnunluk duymak değil.
Ayşe Akdeniz - Radikal
Etiketler:
Andre Gide,
edebiyat,
psikoloji,
yazar
31 Ağustos 2012 Cuma
İntihar Eden Yazar ve Şairler Listesi 3: Ernest Miller Hemingway
Ernest
Miller Hemingway
(21 Temmuz 1899 – 2 Temmuz 1961)
Amerikalı romancı, kısa-hikayeci ve gazetecidir. Kısa ve gösterişsiz yazı tarzı ile bilinir. Özellikle 20. yüzyıl kurgu romancılığını etkilemiştir. Kahramanları genelde kendisinin bir yansımasıdır ve zor durumlarda gururlarını korumaları gerekir. Hemingway'in çoğu eseri, bugün Amerikan edebiyatının başyapıtlarından kabul edilir.
Oak Park, İllinois'de doğdu. Hemingway, altı çocuklu ailesinin iki erkek çocuğundan birisiydi. Adını, babası ve de amcasının adlarından almıştı. Çocukluğunda eski bir müzisyen olan annesinden müzik dersleri aldı.
İlk makalelerini lise yıllarında okul gazetesi olan Trapeze'de yayınladı. Yazılarında daha çok Ring Lardner etkisi gözlemleniyordu. 1917 yılında liseyi bitirdi. Lisenin ardından ailesinin isteğinin tersine üniversiteye gitmek yerine Kansas City Star adlı gazetede muhabir olarak göreve başladı.
Amerika o yıllarda savaş konusunda tarafsız kalsa da daha sonra Nisan 1917 de savaşa girmesinin ardından Hemingway de orduya katılmak için başvurdu. Fakat Hemingway sol gözündeki bozukluktan dolayı orduya alınamadı. Ardından 1917 sonlarına doğru Kızılhaç'ın da gönüllü aldığını duyduğunda ilk başvuranlar arasındaydı. Ocak 1918'de Hemingway'in başvurusu kabul edildi ve ambulans şoförü olarak göreve alındı.
Kızılhaç'ta çalışmaya başlar başlamaz gazetedeki işinden ayrıldı. Gazetede kaldığı kısa zaman içerisinde birçok yöntem ve de teknik öğrendi. Daha sonraki yıllarda o günleri "Gazetecilik yıllarında öğrendiğim kurallar en güzelleri idi ve de tüm yazarlık hayatım boyunca onları unutamadım" şeklinde hatırlayacaktı.
Avrupa'da ilk olarak vardığı şehir Paris oldu. Orduda bir süre normal bir görevli olarak çalışmasının ardından ambulans şoförlüğüne geçti. 8 Haziran 1918 de birkaç adım ilerisinde patlayan bir Avusturya topu yüzünden ağır şekilde yaralandı. Yardım etmeye çalıştığı İtalyanlardan bir tanesi ölürken diğeri bacaklarını kaybetti. Aynı olay esnasında başka yaralı bir İtalyan askerini cepheye taşımaya çalışırken bacaklarından yaralandı. Yaşananların ardından İtalyan gazetelerinde kahraman olarak ilan edilip, İtalyan hükümeti tarafından Gümüş Onur Madalyası ile ödüllendirildi. Hemingway bu olayı bir mektubunda arkadaşına şu şekilde anlatıyordu: "Bazen savaşta ön saflarda büyük bir gürültü duyarsın, ben de aynı gürültüyü duydum; ardından ruhumun sanki bir mendilin cepten çekilişi gibi benden çekildiğini hissettim. Son olarak ise ruhumun bir bütün halinde tekrar bedenime döndüğünü fark ettim ve de o andan itibaren benim için ölüm yoktu."
Hemingway bu olayların ardından Milan'da bir hastanede tedavisini tamamlarken hemşire Agnes von Kurawsky ile tanıştı. Bu da onun ölümsüz eserlerinden olan "Silahlara Veda" ( A Farewell to Arms ) adlı eserini yazmasını sağladı. Tekrar Amerika'ya dönen yazar ailesinin iş bulması için yaptığı baskılara rağmen sakatlığından dolayı ordunun verdiği parayla bir yıl kadar işsiz olarak yaşadı. Daha sonra 1921 yılında eşi Hadley Richardson ile tanıştı ve evlendi. Aynı yıl içerisinde Chicago'ya göçtü. Toronto da bulunan Daily Star adlı gazetede yazmaya başladı. Gazetede iş bulduktan sonra ilk iş olarak Paris'e taşındı. Paris yıllarında birçok yazarla tanıştı.
Kendisine yavaş yavaş da olsa bir isim yapmaya çalıştı ama 1923 yılında eşinin hamile olduğunu fark edince çocuklarının Kuzey Amerika'da doğması için Amerika'ya döndüler. 1924 yılında ilk çocukları doğdu. Hemingway ailesi 1924'te tekrar Paris'e döndü.
1925-1929 yılına kadar olan dönemde Hemingway kendi yazarlık yıllarının en güzel örneklerini verdi. Bu yıllarda hiç tanınmayan bir yazarken birden bire dünyanın en ünlü yazarları arasında girdi. İlk basılan romanı olan "Güneş de Doğar" adlı kitabı bu yıllarda basıldı. "Güneş de Doğar" adlı eserinde savaş yorgunu bir askerin anılarını anlatan Hemingway 1929 yılında basılan "Silahlara Veda" adlı eseri ile çok büyük yol kaydetti. "Silahlara Veda"'da yaralı bir askerin savaşta bir hemşireye duyduğu aşkı dile getiriyordu. Hemingway böylelikle savaşın anlamsızlığına değinmeyi amaçlıyordu.
1931 de Avrupa anılarından olan İspanya yıllarına dair "Öğleden Sonra Ölüm" adlı kitabını yazdı. Afrika'da yaptığı turla ilgili yazılarını ise "Afrika'nın Yeşil Tepeleri" adlı kitabında topladı. 1940 yılında ise en başarılı eserlerinden olan "Çanlar Kimin için Çalıyor" adlı eserini yazdı ve mesleğinde artık zirveye ulaştı. 1942'de Amerikan Deniz Kuvvetleri'ne girdi. 1944'te Fransa çıkartmasına katıldı ve de Paris'in kurtuluşuna şahit oldu.
1950'de çok da başarılı olmayan "Irmaktan Öteye ve Ağaçların İçine" adlı eserlerini yazdı. 1952'de gerçek başyapıtı olan "Yaşlı Adam ve Deniz" (The Old Man and the Sea) adlı eserini yazdı. Bu kitapta insanın yaşama nasıl bağlanması gerektiği ve de aslında insan yaşamında her şeyin boş olduğuna dair olan fikirlerini belirtti. 1953'te aynı eseri ile Pulitzer Ödülünü aldı. 1954'te ise Nobel edebiyat ödülüne layık görüldü. Hemingway çok tutkulu bir yaşamın ardından 1961 yılında Ketchum/Idaho'da kendini av tüfeği ile vurarak yaşamına son verdi.
İhtiyar Balıkçı ve Deniz
Çanlar Kimin İçin Çalıyor
Afrika'nın Yeşil Tepeleri
Kadınsız Erkekler
Akıntı Adaları
Tehlikeli Yaz
Silahlara Veda
Güneş de Doğar
Kilimanjaro'nun Karları
Kazanana Ödül Yok
Ya Hep Ya Hiç
Paris Bir Şenliktir
Yazma Üzerine
Öğleden Sonra Ölüm
Kaynak: Wikipedia
(21 Temmuz 1899 – 2 Temmuz 1961)
Amerikalı romancı, kısa-hikayeci ve gazetecidir. Kısa ve gösterişsiz yazı tarzı ile bilinir. Özellikle 20. yüzyıl kurgu romancılığını etkilemiştir. Kahramanları genelde kendisinin bir yansımasıdır ve zor durumlarda gururlarını korumaları gerekir. Hemingway'in çoğu eseri, bugün Amerikan edebiyatının başyapıtlarından kabul edilir.
Oak Park, İllinois'de doğdu. Hemingway, altı çocuklu ailesinin iki erkek çocuğundan birisiydi. Adını, babası ve de amcasının adlarından almıştı. Çocukluğunda eski bir müzisyen olan annesinden müzik dersleri aldı.
İlk makalelerini lise yıllarında okul gazetesi olan Trapeze'de yayınladı. Yazılarında daha çok Ring Lardner etkisi gözlemleniyordu. 1917 yılında liseyi bitirdi. Lisenin ardından ailesinin isteğinin tersine üniversiteye gitmek yerine Kansas City Star adlı gazetede muhabir olarak göreve başladı.
Hemingway'in liseden mezun olduğu bu yıllarda Avrupa'da I. Dünya Savaşı başlamıştı.
Amerika o yıllarda savaş konusunda tarafsız kalsa da daha sonra Nisan 1917 de savaşa girmesinin ardından Hemingway de orduya katılmak için başvurdu. Fakat Hemingway sol gözündeki bozukluktan dolayı orduya alınamadı. Ardından 1917 sonlarına doğru Kızılhaç'ın da gönüllü aldığını duyduğunda ilk başvuranlar arasındaydı. Ocak 1918'de Hemingway'in başvurusu kabul edildi ve ambulans şoförü olarak göreve alındı.
Kızılhaç'ta çalışmaya başlar başlamaz gazetedeki işinden ayrıldı. Gazetede kaldığı kısa zaman içerisinde birçok yöntem ve de teknik öğrendi. Daha sonraki yıllarda o günleri "Gazetecilik yıllarında öğrendiğim kurallar en güzelleri idi ve de tüm yazarlık hayatım boyunca onları unutamadım" şeklinde hatırlayacaktı.
Avrupa'da ilk olarak vardığı şehir Paris oldu. Orduda bir süre normal bir görevli olarak çalışmasının ardından ambulans şoförlüğüne geçti. 8 Haziran 1918 de birkaç adım ilerisinde patlayan bir Avusturya topu yüzünden ağır şekilde yaralandı. Yardım etmeye çalıştığı İtalyanlardan bir tanesi ölürken diğeri bacaklarını kaybetti. Aynı olay esnasında başka yaralı bir İtalyan askerini cepheye taşımaya çalışırken bacaklarından yaralandı. Yaşananların ardından İtalyan gazetelerinde kahraman olarak ilan edilip, İtalyan hükümeti tarafından Gümüş Onur Madalyası ile ödüllendirildi. Hemingway bu olayı bir mektubunda arkadaşına şu şekilde anlatıyordu: "Bazen savaşta ön saflarda büyük bir gürültü duyarsın, ben de aynı gürültüyü duydum; ardından ruhumun sanki bir mendilin cepten çekilişi gibi benden çekildiğini hissettim. Son olarak ise ruhumun bir bütün halinde tekrar bedenime döndüğünü fark ettim ve de o andan itibaren benim için ölüm yoktu."
Hemingway bu olayların ardından Milan'da bir hastanede tedavisini tamamlarken hemşire Agnes von Kurawsky ile tanıştı. Bu da onun ölümsüz eserlerinden olan "Silahlara Veda" ( A Farewell to Arms ) adlı eserini yazmasını sağladı. Tekrar Amerika'ya dönen yazar ailesinin iş bulması için yaptığı baskılara rağmen sakatlığından dolayı ordunun verdiği parayla bir yıl kadar işsiz olarak yaşadı. Daha sonra 1921 yılında eşi Hadley Richardson ile tanıştı ve evlendi. Aynı yıl içerisinde Chicago'ya göçtü. Toronto da bulunan Daily Star adlı gazetede yazmaya başladı. Gazetede iş bulduktan sonra ilk iş olarak Paris'e taşındı. Paris yıllarında birçok yazarla tanıştı.
Kendisine yavaş yavaş da olsa bir isim yapmaya çalıştı ama 1923 yılında eşinin hamile olduğunu fark edince çocuklarının Kuzey Amerika'da doğması için Amerika'ya döndüler. 1924 yılında ilk çocukları doğdu. Hemingway ailesi 1924'te tekrar Paris'e döndü.
1925-1929 yılına kadar olan dönemde Hemingway kendi yazarlık yıllarının en güzel örneklerini verdi. Bu yıllarda hiç tanınmayan bir yazarken birden bire dünyanın en ünlü yazarları arasında girdi. İlk basılan romanı olan "Güneş de Doğar" adlı kitabı bu yıllarda basıldı. "Güneş de Doğar" adlı eserinde savaş yorgunu bir askerin anılarını anlatan Hemingway 1929 yılında basılan "Silahlara Veda" adlı eseri ile çok büyük yol kaydetti. "Silahlara Veda"'da yaralı bir askerin savaşta bir hemşireye duyduğu aşkı dile getiriyordu. Hemingway böylelikle savaşın anlamsızlığına değinmeyi amaçlıyordu.
1931 de Avrupa anılarından olan İspanya yıllarına dair "Öğleden Sonra Ölüm" adlı kitabını yazdı. Afrika'da yaptığı turla ilgili yazılarını ise "Afrika'nın Yeşil Tepeleri" adlı kitabında topladı. 1940 yılında ise en başarılı eserlerinden olan "Çanlar Kimin için Çalıyor" adlı eserini yazdı ve mesleğinde artık zirveye ulaştı. 1942'de Amerikan Deniz Kuvvetleri'ne girdi. 1944'te Fransa çıkartmasına katıldı ve de Paris'in kurtuluşuna şahit oldu.
1950'de çok da başarılı olmayan "Irmaktan Öteye ve Ağaçların İçine" adlı eserlerini yazdı. 1952'de gerçek başyapıtı olan "Yaşlı Adam ve Deniz" (The Old Man and the Sea) adlı eserini yazdı. Bu kitapta insanın yaşama nasıl bağlanması gerektiği ve de aslında insan yaşamında her şeyin boş olduğuna dair olan fikirlerini belirtti. 1953'te aynı eseri ile Pulitzer Ödülünü aldı. 1954'te ise Nobel edebiyat ödülüne layık görüldü. Hemingway çok tutkulu bir yaşamın ardından 1961 yılında Ketchum/Idaho'da kendini av tüfeği ile vurarak yaşamına son verdi.
ESERLERİ
Çanlar Kimin İçin Çalıyor
Afrika'nın Yeşil Tepeleri
Kadınsız Erkekler
Akıntı Adaları
Tehlikeli Yaz
Silahlara Veda
Güneş de Doğar
Kilimanjaro'nun Karları
Kazanana Ödül Yok
Ya Hep Ya Hiç
Paris Bir Şenliktir
Yazma Üzerine
Öğleden Sonra Ölüm
Kaynak: Wikipedia
4 Ağustos 2012 Cumartesi
Charles Dickens’ın daha önce görülmemiş el yazısı notları ortaya çıktı
El yazısı metinlerde üstü karalanan ve düzeltilen kısımlarsa dijital teknolojiler sayesinde temizlendi.
Böylece, Dickens’ın eserlerini yaratma sürecinde ne gibi aşamalardan geçtiği de gözler önüne serildi.
The Victoria & Albert Müzesi’nin pilot çalışmasında, yazarın Christmas hikâyesine odaklanıldı. Ian Christie-Miller tarafından geliştirilen yöntem, edebiyat dünyasında büyük heyecan yarattı. Yazar ve şairlerin on binlerce karalanmış, değiştirilmiş el yazmalarının deşifre edilebilmesinin bundan böyle mümkün olacağı düşünülüyor.
Kaynak: hurriyet.com.tr (8 Ağustos 2012)
The Victoria & Albert Müzesi’nin pilot çalışmasında, yazarın Christmas hikâyesine odaklanıldı. Ian Christie-Miller tarafından geliştirilen yöntem, edebiyat dünyasında büyük heyecan yarattı. Yazar ve şairlerin on binlerce karalanmış, değiştirilmiş el yazmalarının deşifre edilebilmesinin bundan böyle mümkün olacağı düşünülüyor.
Kaynak: hurriyet.com.tr (8 Ağustos 2012)
31 Temmuz 2012 Salı
İntihar Eden Yazar ve Şairler Listesi 2: Virginia Woolf
Virginia Woolf
(25 Ocak 1882 – 28 Mart 1941)
1882'de Londra'da dünyaya gelen Virginia Woolf, Victoria devri'nin tanınmış yazarlarından Sir Leslie Stephen'ın kızıydı. Annesi ve babası daha önce başkalarıyla evlenmişler, dul kaldıktan sonra ise bir araya gelmişlerdi. Her ikisinin de ilk eşlerinden çocukları vardı.
Sir Leslie Stephen'ın ilk eşi, ünlü romancı William Makepeace Thackeray'nın kızıydı. Thackeray'nın eşi akıl hastası olduğundan, Leslie Stephen'ın bu kadından olan kızı Laura, anneannesine çekmiş, yirmi yaşında bir akıl hastahanesine kapatılmıştı.
Virginia'nın annesi Julia Duckworth ile Leslie Stephen'ın beş çocukları oldu. Yaş sırasıyla Vanessa, Julian, Thoby, Virginia ve Adrian. Virginia on üç yaşındayken annesi ansızın ölmüştür. Woolf, o yıllarda kadınların ikinci planda kalması nedeni ile okula gönderilememiş fakat babası yardımı ile kendini geliştirmiştir. Kızkardeşi Vanessa Bell daha küçük bir yaşta iken bir ressam olmaya, Virginia Woolf ise bir yazar olmaya karar verir.
Kendisini babasının kütüphanesinde geliştiren Virginia Woolf, 1895'de bir gazetede kısa hikâyelerini yayınlatır. Özellikle, Viktorya tarzı yaşamaya karşı olan Virginia Woolf, yazılarında da bundan bahseder.
Bloomsbury Grubu
1904'te babasının ölümünden sonra kardeşleriyle Bloomsbury'ye taşınması ise hayatında ciddi bir dönüm noktası olmuştur. Bloomsbury grubu içinde birçok ünlü edebiyatçıyı barındıran ve cinsel konulardaki özgürlükçü tavırlarıyla tanınan bir grup entelektüelden oluşuyordu. Grupta bulunan birçok kişi eşcinsel ya da biseksüeldi. İnsanlar onları etik bir grup olarak görüyorlardı. Grupta John Maynard Keynes, E. M. Forster, Roger Fry, Duncan Grant ve Lytton Strachey gibi ünlü kişiler vardı. Woolf, 1909'da bir süreliğine Lytton Strachey ile nişanlanmıştır.
Evliliği
Virginia Woolf 1912 yılında Leonard Woolf ile evlenmiştir. Evlilikleri cinsel açıdan yeterli olmasa da, Virginia Woolf için çok önemli olmuştur. Leonard Woolf eşi için bir basımevi kurmuştu ve bu da Virginia Woolf'un yazdığı kitapları yayımlatması için bir fırsat olmuştu.
Ölümü
Perde Arası romanını yazdığı sıralarda artık kendini yeterince yetenekli hissetmiyor, yeteneğini kaybettiğini düşünüyordu. Her gün savaş korkusu ve yeteneğini kaybetmenin vermiş olduğu stres, dehşet ve korku sonucu ruhsal bunalıma girmiş, 28 Mart 1941’de içinde bulunduğu duruma daha fazla dayanamayıp evlerinin yakınlarında bulunan Ouse nehrine ceplerine taşlar doldurarak atlayıp intihar etmiştir.
Virginia Woolf, geride iki intihar mektubu bırakmıştır. Birisi kardeşi Vanessa Bell'e diğeri ise kocası Leonard Woolf'a.
Leonard Woolf'a, 18 Mart 1941
"Sevgilim, yine çıldırmak üzere olduğumu hissediyorum. O korkunç yeniden yaşayamayacağımı hissediyorum. Ve ben bu kez iyileşemeyeceğim. Sesler duymaya başladım. Odaklanamıyorum. Bu yüzden yapılacak en iyi şey olarak gördüğüm şeyi yapıyorum. Sen bana olabilecek en büyük mutluluğu verdin. Benim için her şey oldun. Bu korkunç hastalık beni bulmadan önce birlikte bizim kadar mutlu olabilecek iki insan daha düşünemezdim. Artık savaşacak gücüm kalmadı. Hayatını mahvettiğimin farkındayım ve ben olmazsam, rahatça çalışabileceğini de biliyorum. Bunu sen de göreceksin. Görüyorsun ya, bunu düzgün yazmayı bile beceremiyorum. Söylemek istediğim şey şu ki, yaşadığım tüm mutluluğu sana borçluyum. Bana karşı daima sabırlı ve çok iyiydin. Demek istediğim, bunları herkes biliyor. Eğer biri beni kurtarabilseydi, o kişi sen olurdun. Artık benim için her şey bitti. Sadece sana bir iyilik yapabilirim. Hayatını daha fazla mahvedemem. Bizim kadar mutlu olabilecek iki insan daha düşünemiyorum."
Yazarlığı
Bir profesyonel olarak 1905'lerde yazmaya başlayan Virginia Woolf'un ilk kitabı olan The Voyage Out (Dışa Yolculuk) 1915'te yayınlanmıştır. Bu kitabın yazımı çok uzun sürmüş, bir yıl içinde üç kez tekrar yazılmıştır. Özelllikle annesinin ölümünü yenmesi ile ilgili olan bu kitap ilginç olduğu kadar etkileyicidir.
Gece ve Gündüz, Virginia Woolf'un ikinci romanıdır. Woolf'un "bilinç akışı" tekniğini kullandığı daha sonraki modern deneysel romanlarından farklı olarak klasik gerçekçi üslûpla kaleme aldığı bu eser, olay örgüsü, gerçek mekân tasvirleri ve titizlikle betimlenmiş karakterleri, dönemin atmosferini yansıtan özellikleriyle dikkat çekiyor.
1920'de yayımlanan roman, daha sonraki eserlerinin habercisi olarak, nesnel gerçekliğin ve tarihselliğin insan bilincindeki yansımalarını birbirinden oldukça farklı karakterlerde ustalıkla canlandırıyor.
Roman, I. Dünya Savaşı öncesi Londra'sında geçer. Woolf, dönemin entelijansiyasını, fikir ve ruh dünyasını mizahî ancak sıcak, insanî bir dille anlatır. Kadın hakları, sınıfsal farklılık, aşk, evlilik ve özgürlük gibi meseleleri, karakterlerinin yaşamları, mücadeleleri, umutları, acıları ekseninde tartışıyor. Gece ve Gündüz, Katharine, Mary ve Ralph'in hakikat arayışlarında tanık olduğumuz modern insanın yazgısı, bir başkasını anlama çabası üzerine duygulu ve derin bir metin.
Virginia Woolf, 1931’de yayımladığı Dalgalar’ı yazarken ise, bu kitapla o güne değin hiçbir başka romancının göze alamayacağı değişik şeyleri yapmak istediğini, bu romanın o güne değin yazılan hiçbir başka romana benzemeyeceğini biliyordu. (...) Çünkü Dalgalar, ‘hem düzyazıyla kaleme alınacak, hem de şiir olacaktı; hem roman olacaktı, hem de tiyatro oyunu.
Virginia Woolf, Dalgalar’da dış dünyayı yok eder. Üç erkek ve üç kadının çocukluklarından yaşlılık dönemlerine kadar tüm hayatlarının anlatıldığı kitapta dış dünya nesnel olarak değil, ancak kişilerin iç dünyalarına yansıdığı kadarıyla verilir. “Bir olay örgüsüne uyarak değil, bir ritme uyarak” yazılan kitap, “şiir olmayan herhangi bir şey edebiyata neden girsin ki” diyen Woolf tarafından iki yıl içinde üç kez yazılır ve dalgaların sesine uydurularak, şiir gibi yüksek sesle okunarak düzeltilir... Gerçekçi roman geleneğinden tam bir kopuşu temsil eden Dalgalar, bilinç akışı tekniğiyle yazılan romanların en önemlilerinden biridir."
Mrs. Dalloway'se ünlü yazarın adıyla anılacak ‘bilinç akışı’ tekniğinin en başarılı örneklerinden biridir.
Eşcinsel olan Virginia Woolf'un eserlerinde eşcinsel yakınlıklarına bol bol rastlanır.
Yazarın öteki romanlarına benzemeyen, tümüyle özgün bir düşünce ürünü olan Orlando isimli romanı bir aşk mektubuyla beraber o dönemdeki sevgilisi Vita Sackville-West'e adanmıştır.
1929 tarihli "Kendine Ait Bir Oda" feminist hareketin klasik bir kitabı olarak kabul edilir.
Kadın hareketinin elden düşürmediği önemli kitaplardan biri olan Kendine Ait Bir Oda, Virginia Woolf’un belki de en kolay okunan kitabıdır. Çünkü konu çok somuttur: “Kadın ve Edebiyat.”
Erkeklerin kadınlara bıkıp usanmadan tekrarladıkları ‘ezeli’ ve de ‘ezici’ bir soru vardır: “Bizler kadar düşünme yeteneğiniz olduğunu ileri sürüyorsunuz. Madem öyle, neden Shakespeare gibi bir deha çıkaramadınız?” İşte Virginia Woolf bu ‘yakıcı’ soruya, tarihsel ilişkilerin kökenine inip kütüphane raflarında şöyle bir gezindikten ve de kısa bir kadın edebiyatı tarihçesi çıkardıktan sonra esaslı bir yanıt getiriyor. Ve şöyle sesleniyor kadınlara: “Para kazanın, kendinize ait ayrı bir oda ve boş zaman yaratın. Ve yazın, erkekler ne der diye düşünmeden yazın!..”
Daha sonralarda Virginia Woolf tarafından kaleme alınan Flush'ta bir köpeğin bakış açısı fark edilir.
...güçlü kuvvetli, enerji dolu, yaşama sevinci içinde genç Robert Browning bir bomba gibi patlamıştı Elizabeth Barrett’in sessiz hasta odasında. İngiliz edebiyatının en ünlü aşk öyküsüdür onların aşkı. Tiyatro oyunları yazılmış, filmler yapılmıştır bu konuda. Nasıl mektuplaştıklarıı, Robert Browning’in Wimpole Sokağı’ndaki bir evde divanda yatan Elizabeth’i nasıl görmeye geldiğini, bu ziyaretten sonra üç ay içinde Elizabeth’in mucize kabilinden nasıl yürümeye başladığını, gizlice evlenip Floransa’ya kaçtıklarını herkes bilir. Hatta Virginia Woolf’un The Common Reader’da dediği gibi, İngiliz şiirinin en önemli adları arasında olan bu iki şairden tek dize okumamış olanlar bile! Virginia Woolf’un Flush’ı bu konuda son derece sevimli bir kitaptır. Elizabeth Barrett Browning’in çok sevdiği İtalya’ya kaçarken beraberinde götürdüğü köpeğin yaşamöyküsünü anlatan Flush’da bu aşk öyküsünü bir de o köpeğin açısından görürüz.
Kitaplarının kapaklarında kardeşi Vanessa Bell'in resimleri bulunmaktadır.
Yazar, modernist hareketin en önemli kişilerinden biri olarak tarihe geçmiştir ve roman türünün gelişimine büyük katkıda bulunmuştur.
Kitapları elliden fazla dile çevrilen Viginia Woolf'un bu eserlerinden bir kısmı, Jorge Louis Borges ve Marguerite Yourcenar gibi tanınmış yazarlarca çevrilmiştir.
Eserleri
Dışa Yolculuk (1915)
Gece ve Gündüz (1919)
Jacob'un Odası (1922)
Mrs. Dalloway (1925)
Deniz Feneri (1927)
Orlando: Bir Yaşamöyküsü (1928)
Kendine Ait Bir Oda (1929)
Dalgalar (1931)
Londra Manzaraları (1931)
Flush, Bir Köpeğin Romanı (1933)
Yıllar (1937)
Üç Gine (1938)
Perde Arası (1941)
Virginia Woolf'un Günlükleri
Pazartesi ya da Salı
Kaynak: http://tr.wikipedia.org/wiki/Virginia_Woolf
Kaydol:
Kayıtlar (Atom)






